Khi nói đến sự tha thứ, mỗi người thường có một cách suy nghĩ và định nghĩa khác nhau. Trong bài viết này, tôi không chủ đích đưa ra một định nghĩa hoàn chỉnh về sự tha thứ, nhưng tôi muốn chia sẻ sự hiểu biết của chính mình về sự tha thứ dưới ánh sáng của Kinh Thánh.
Có người cho rằng tha thứ là trực tiếp nói với người khác: “Tôi tha thứ cho bạn”. Người khác lại xem đó là một quyết định thầm lặng trong lòng rằng: “Thôi, bỏ qua cho xong”. Cũng có người cố gắng quên đi những tổn thương đã từng phải gánh chịu. Có vô số cách mà con người diễn giải về sự tha thứ, và hầu như ai trong chúng ta cũng đã từng ít nhất một lần tự định nghĩa nó cho riêng mình. Tuy nhiên, việc vội vàng bỏ qua, hay tự trấn an rằng “không sao đâu,” chưa hẳn đã là sự tha thứ thật. Vậy sự tha thứ theo nghĩa đúng là gì? Đâu là khuôn mẫu mà chúng ta có thể nương vào để suy gẫm và hiểu đúng về sự tha thứ?
Sự Sa Ngã
Chúng ta, toàn bộ loài người đã phạm tội. Không một ai không có tội lỗi. Chúng ta phạm tội với nhau, với mọi người, và thật dễ để mắc lỗi với một ai đó. Tôi thích cách mà Đa-vít nói về tội lỗi của mình trong khi chính ông là người cách rất lâu với những tội nhân đầu tiên là A-đam và Ê-va, ông nói:
Tôi đã phạm tội cùng Ngài, chỉ một mình Ngài thôi.
Tôi đã làm điều ác trước mặt Ngài,
Cho nên Ngài là công bình khi tuyên án,
Ngài là chính đáng khi phán xét
Thi Thiên 51:4
Bối cảnh của Thi Thiên này là khi Đa-vít vừa phạm tội với Bát-sê-ba. Ông không chỉ ép buộc bà mà còn âm mưu giết luôn cả chồng bà. Nhưng ông không lê thê và mè nheo với sự vi phạm của ông cách sơ sài, ông kêu lên Đức Chúa Trời rằng, “sâu xa và tận cùng của tất cả mọi sự, con thật sự phạm tội với Ngài”. Ông nhận biết về tội lỗi của mình không chỉ đơn giản là giữa người với người, nhưng khi một người làm sai, người đó phạm tội với Chúa. Hiển nhiên điều này chống nghịch lại Chúa, giống như cách mà ban đầu, khi A-đam được tạo dựng, ông cũng làm một điều tương tự với Ngài, đó là phạm tội. Chúng ta cũng vậy, không có sự ngoại lệ nào cho toàn thảy loài người
Tội lỗi là một việc khủng khiếp,
vì nó đòi hỏi sự chết của Con Đức Chúa Trời.
Vậy nên khi sự vi phạm (tội lỗi) được định nghĩa thì lúc bấy giờ, sự tha thứ có lẽ sẽ dễ dàng định hình hơn. Chúng ta biết rằng Chúa truyền lệnh cho chúng ta phải tha thứ, không những vậy, Ngài muốn chúng ta tha thứ cho người khác như cách Ngài đã tha thứ cho chúng ta.
Hãy khoan dung, tha thứ nhau khi anh chị em có điều than phiền nhau, như Chúa đã tha thứ anh chị em, thì anh chị em cũng phải tha thứ.
Cô-lô-se 3:13
Chúa đã tha thứ cho chúng ta như thế nào?
Trước hết, hãy nhìn một cách tổng quan (tôi tin đây là một cách đơn giản mà ai cũng có thể thấy khi đọc Kinh Thánh) qua cách sự tha thứ đến với chúng ta thông qua Chúa Jesus Christ. Khi Ngài bắt đầu hành trình rao báo về sự tha thứ của Đức Chúa Trời cho loài người, Ngài đã bày tỏ nền tảng để có được sự tha thứ như sau:
Ngài phán: “…hãy ăn năn và tin nhận Phúc Âm.”
Mác 1:15
Điều này thể hiện được rằng sự tha thứ yêu cầu một mức độ nhận lỗi chân thành của người phạm tội, chứ không phải là một lời nói suông (xem sự khác biệt tại đây). Từ đây, chúng ta sẽ hiểu được rằng, sự tha thứ không phải là một hành động đến từ một chiều. Sự tha thứ được định nghĩa là một kết quả của hành động đến từ cả hai phía. Bên bị hại sẽ là người có tấm lòng sẵn sàng tha thứ, trong khi đó bên gây hại cần phải có thái độ thành thật, chủ động tìm đến người mình đã gây tổn hại, nhận lỗi, xin tha thứ. Mặc dù về phương diện của sự phức tạp và mức độ nặng nề của những biến cố khác nhau, tôi đồng cảm rằng tha thứ là việc không dễ dàng gì, nhưng tại đây tôi chỉ tập trung để trình bày khái quát về sự tha thứ; trong một bài viết khác tôi sẽ trình bày về việc chúng ta sẽ quên hay nhớ điều chúng ta đã tha.
Người gây hại phải xưng tội mình như thế nào mới phù hợp?
Việc xưng tội phải luôn luôn được thực hiện với Chúa, vì có một lẽ thật bất di dịch rằng: Dầu cho chúng ta vi phạm với ai, bất kỳ điều gì, ngay cả với chính bản thân mình thì đối tượng mà chúng ta luôn luôn vi phạm đến là Đức Chúa Trời. Một mặt hiển nhiên khác, chúng ta cũng cần xưng tội với những người mà tội lỗi của chúng ta đã khiến họ tổn thương. Hãy hiểu điều này như hai mặt của một đồng xu, nhưng một trong hai mặt đó luôn có một mặt đặc biệt hơn mặt còn lại, vì nó định hình giá trị của cả đồng xu, được biết đến là thái độ xưng tội với Đức Chúa Trời. Phạm vi xưng tội nên rộng bằng số người chứng kiến hành vi phạm tội. Những tội lỗi công khai cần được xưng tội công khai; và ngược lại, những tội lỗi riêng tư có thể chỉ cần xưng với Chúa và với cá nhân bị hại.
Vì vậy, khi chúng ta được Chúa tha thứ là khi chúng ta bước vào cũng như bước đi trong tiến trình nên thánh – một hành trình trọn đời, với mục tiêu trở nên giống Đấng Christ. Sự tha thứ không còn là một quyền chủ động mà chúng ta có khả năng lựa chọn nữa. Chúa không thỏa hiệp với tội lỗi, nhưng Ngài cũng không khước từ lời cầu xin, ăn năn. Chúng ta cũng phải trở nên như vậy, vì đây không phải là một lời tôi khích lệ, nhưng là mạng lệnh của Đấng làm Chủ chúng ta đã ban ra cho cả tôi và tất cả. Chỉ có một phương thức cho điều này: chúng ta hãy miệt mài và cố gắng rèn thử để trở nên có cùng một tâm tình với Đức Chúa Trời. Vì chắc rằng Chúa sẽ được vinh hiển khi chúng ta có một đời sống giống Ngài để bày tỏ Ngài, cũng như biết đâu, bởi đó mà đem một ai đó về lại với Chân Lý Cứu Rỗi của Đức Chúa Trời.
24Tôi tớ Chúa không nên tranh chấp nhưng phải đối xử hòa nhã với mọi người. Phải có khả năng dạy dỗ, biết nhịn nhục, 25và mềm mại sửa dạy những kẻ chống đối, mong rằng Đức Chúa Trời ban cho họ lòng ăn năn sám hối để nhận biết chân lý, 26và họ tỉnh ngộ, thoát khỏi cạm bẫy ma quỷ đã dùng để giam giữ và bắt họ làm theo ý nó.
2 Ti-mô-thê 2:24-26
